درمانهای مبتنی بر شناخت و رفتار
درمانهای مبتنی بر شناخت و رفتار ، گروهی از روشهای درمانی در روانشناسی هستند که بر اهمیت فکر، احساس، رفتار و باور، تاکید زیادی دارند.
| موضوع | توضیحات | نکات کلیدی |
|---|---|---|
| تعریف | درمان شناختی-رفتاری (CBT) یک روش درمانی کوتاهمدت است که بر تغییر الگوهای فکری و رفتاری ناسالم تمرکز دارد. | هدف اصلی بهبود کیفیت زندگی با تغییر افکار منفی است. |
| کاربردها | درمان اختلالات اضطرابی، افسردگی، اختلالات خواب، و مدیریت استرس. | CBT در درمان اختلالات مختلف روانی مؤثر است. |
| روشها | شناخت تحریفهای فکری، تنظیم هیجانات، و تمرینهای رفتاری. | تمرین مداوم و جلسات منظم ضروری است. |
| مزایا | کوتاهمدت بودن، متمرکز بر مشکلات فعلی، و اثربخشی بالا در درمان اختلالات رایج. | یک روش عملی و علمی برای بهبود روانشناختی است. |
| معایب | ممکن است برای مشکلات پیچیدهتر به درمان طولانیمدت نیاز باشد. | موفقیت به همکاری فرد و تعهد او به جلسات بستگی دارد. |
| نقش درمانگر | راهنمایی فرد برای شناسایی افکار و رفتارهای ناسالم و ارائه ابزارهای عملی برای تغییر. | درمانگر نقش یک مربی فعال را ایفا میکند. |
| پیشنیازها | آمادگی فرد برای پذیرش تغییر و تمرین تکنیکهای درمانی در زندگی روزمره. | تعهد به تمرین و پیگیری مداوم الزامی است. |
روشهای شناختی رفتاری
رفتارهای درمانی مبتنی بر نحوه ی تفکر یا نحوه ی رفتارتان است. این روشهای درمانی، برای غلبه بر مشکات خاص، تغییر افکار و رفتار به کار می رود.
طرحواره درمانی
طرحواره درمانی یک رویکرد دارای چارچوب است. این رویکرد پس از CBT و به عنوان یکی از رویکردهای موج سوم درمانهای مبتنی بر رفتار و شناخت ابداع شد. مبدع طرحواره درمانی جفری یانگ میباشد.در طرحواره درمانی اعتقاد بر این است که مشکلات رفتاری افراد در یکی از هیجده دسته مطرح شده قرار دارد. طرحواره درمانگر یا متخصص طرحواره تلاش میکند که با آموزش طرحواره ها به مراجع، سبب تغییر رفتار، افکار و باورهای فرد شود.
درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)
درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد(ACT)، نوعی روش تحلیل رفتاری است که از استراتژی های ذهن آگاهی و پذیرش برای افزایش انعطاف پذیری روانشناختی استفاده می کند. درحالیکه، این روش درمانی به مدت طولانی استفاده نمی شود، اما در درمان افسردگی، اضطراب و سایر اختلالات روانی مفید است.
رفتار درمانی
رفتار درمانی بر آموخته های فرد، رفتار و نحوه ی تغییر رفتار فرد متمرکز است. از این روش درمانی برای درمان فوبیا یا اعتیاد استفاده می شود.
درمان شناختی تحلیلی (CAT)
در درمان شناختی تحلیلی (CAT)، ترکیبی از ایده های درمان شناختی و روان تحلیل گری استفاده می شود. هدف از درمان این است که مراجع یاد بگیرد چطور به یک روش خاص فکر یا رفتار کند.
درمان شناختی رفتاری (CBT)
در این روش درمانی، از روش شناختی و رفتاری استفاده می شود. این رویکرد بر افکار، احساسات، و فعالیت ها متمرکز است و به مراجع یاد می دهد که چطور هر روش بر روش دیگر تاثیر می گذارد. CBT برای درمان افسردگی، اضطراب و هراس مفید است.
شناخت درمانی یا CT
در شناخت درمانی، افکار و ادراک نقش مهمی دارند؛ افکار و ادراک می توانند روی احساسات و رفتار فرد تأثیر بگذارند. فرد با ارزیابی مجدد افکار منفی، می تواند روشهای مثبت تفکر را بیاموزد که در نهایت می توانند بر احساسات و رفتار آنها تأثیر بگذارند.
رفتار درمانی دیالکتیکی (DBT)
رفتار درمانی دیالکتیکی(DBT) به افراد کمک می کند تا احساسات خود را به شیوه ی مناسبی ابراز کنند. این رویکرد، توسط روانشناس مارشا لاینهام در اواخر دهه ۸۰ توسعه یافت. این روش، در ابتدا به منظور کمک به افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی ایجاد شد، در حال حاضر، DBT برای درمان تعدادی از اختلالات روانی استفاده می شود.
شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی یا MBCT
